U kijkt nu naar de cache versie van het boekverslag : Joost Zwagerman - De Buitenvrouw.
Deze versie komt van http://www.scholieren.com/boekverslagen/2390 en is laatst upgedate op 15/04/2000.
De taal ervan is Nederlands en het aantal woorden bedraagt 2076 woorden.

1 Zakelijke gegevens:



a Auteur: Joost Zwagerman



b Titel: De buitenvrouw, Wolters-Noordhoff, Groningen 1999-5, 239 bladzijden

( eerste druk 1994 )



2 Eerste reactie:



a Keuze: Dit is ook weer een boek van de Grote Lijsters. Het leek mij wel leuk omdat het over nu gaat. Een realistisch verhaal dus. Het onderwerp is ook best actueel.



b Inhoud: Mijn eerste indruk was: origineel en realistisch geschreven en niet al te moeilijk.



c Genre: roman



3 Verdieping:



a Samenvatting: Theo Altena is al een paar jaar gelukkig getrouwd met Sylvia Altena-Houtman. Ze wonen in een nieuwbouwwijk in Alkmaar. Theo is leraar Nederlands op het Westfriese college in Hoorn.



Iris Pompier is zwarte gymlerares op de school en heeft Theo beter leren kennen tijdens een werkweek in Tilburg. Kort na deze week beginnen Iris en Theo een buitenechtelijke relatie.



Op dindsagmiddag hebben ze gezamenlijk 2 tussenuren, die ze gebruiken om bij Iris thuis te vrijen. Sinds Theo een verhouding met Iris heeft hij last van slapeloosheid. Hij kan wel slapen maar is simpelweg bang dat hij zichzelf verraadt door te praten in zijn slaap.



Na het vrijen op dinsdag komt Theo een keer te laat op school en zijn klas 3f is er al. Op het bord staat een spotprent van Theo met daarboven geschreven: "blackie is the best".



Hij weet niet hoe hij moet reageren en vraagt Wouter Nijman, een ettertje uit de klas, het bord uit te vegen.



Op een dag komt Theo weer op school en merkt dat Iris ziek is. Diezelfde dag staat er weer die spotprent met bijschrift op het bord, maar nu bij klas 3d. Een meisje vertelt hem dat de vader van Wouter Nijman Theo iedere dinsdag bij Iris naar binnen had zien gaan, Wouter woonde namelijk in dezelfde straat als Iris.



Hij houdt een donderpreek over racisme en aan het eind van de les heeft hij de klas weer onder controle. Na de pauze gaat het echter mis, het is klas 3f weer die een paar pornofoto´s op zijn bureau heeft gelegd, ook weer met het bijschrift: "blackie is the best".



Theo verdeelt de foto´s over 6 jongens, waaronder Wouter Nijman, en stuurt ze naar Ferweda, de conrector. Wouter stribbelt tegen en struikelt bij de deur. Hij vindt dat Theo hem mishandeld heeft en zijn vader dient een aanklacht in. Theo moet met verlof van Ferweda.



Het scheen namelijk dat alle leraren al van hun verhouding af wisten.



Later spreekt Theo Iris nog. Die vertelt hem dat ze haar man Sydney ingelicht had over hun verhouding. Sydney had haar geslagen en daarom was ze niet op school.



Iris en Theo maken een einde aan hun relatie. Als Theo later thuis komt weet hij nog steeds niet of hij het aan Sylvia zal vertellen. Even lijkt het erop of Sylvia alles weet, Ferweda had haar namelijk gebeld en haar verteld dat Theo enkele dagen met verlof was.



Theo vertelt haar alles over zijn problemen in de klas, maar niets over Iris.



Die avond neemt Theo 2 slaappillen, als hij nog even de vuilniszakken buiten wil gaan zetten gaat het nieuwe alarm afb. b Onderzoek naar de verhaaltechniek:



1 de schrijfstijl: het is een fijn boek om te lezen. De woorden die gebruikt worden zijn zorgvuldig gekozen en dat maakt het leuk om te lezen. Het is niet extreem moeilijk.



Het verhaal leest lekker weg.



2 de ruimte: het verhaal speelt zich af in Nederland. Om precies te zijn op het Westfries College in Hoorn, bij Theo en Sylvia thuis ( In een nieuwbouwwijk in Alkmaar), bij Iris thuis en in Schagen bij Pa en Ma Houtman. Het verhaal speelt zich vermoedelijk af in de jaren '90, omdat alles in de trant van nu is geschreven. Bijvoorbeeld de scènes in de klas.



3 De verhaalfiguren:



Theo Altena:

Deze man is de hoofdpersoon en hij is 34 jaar oud.



Hij is leraar Nederlands op het Westfries College in Hoorn. Hij is gelukkig getrouwd met Sylvia maar heeft daarnaast een hartstochtelijke verhouding met een gekleurde gymlerares.



Daar voelt hij zich heel erg schuldig over. Sinds zijn relatie met Iris, de gymlerares, gaat hij zich steeds meer ergeren aan vooroordelen tegen buitenlanders. Hij is verder een erg zachtaardige man die van gewone dingen geniet en erg stipt is wat betreft sommige dingen



(bv. de melk goed in de koelkast zetten). Hij heeft ook een erg grote neus en wordt daarom door zijn leerlingen De Neus genoemd.



Iris Pompier:

Iris is geboren in Paramaribo en opgegroeid in de Bijlmermeer. Ze heeft een zwarte huidskleur en geeft gymles op het Westfries College.



Het feit dat ze overspel pleegt is min of meer een reactie op het gedrag van haar eigen man, Sydney. Hij houdt er namelijk ook nog al wat buitenvrouwen op na.



Iris is gehard door het leven. Haar koelheid over de discriminatie die zij vaak ondervindt, kan Theo moeilijk begrijpen. Iris houdt ook vast aan bepaalde principes, die ze nooit zal laten varen. Deze komen voort uit haar opvoeding met een Creoolse achtergrond.



Iris weet altijd precies wat ze wil. Ze heeft een sterke persoonlijkheid.



Sylvia Altena-Houtman:

Sylvia is een hartstikke lieve vrouw. Ze is heel zachtaardig. Je zou kunnen zeggen dat ze te goed is voor dit leven. Ze blijft Theo onvoorwaardelijk vertrouwen en acht hem totaal niet in staat overspel te plegen. Toch moet Sylvia nog een andere kant hebben, maar deze wordt in het boek niet aan de orde gebracht. Sylvia heeft namelijk carrière weten te maken op maatschappelijk vlak. Wat voor werk ze heeft komt verder niet ter sprake. Je komt alleen te weten dat ze twee maal zoveel verdient als Theo. Deze onbelichte kant van Sylvia maakt haar wel interessant en misschien wel een beetje mysterieus.



Theo's schoonvader en de leerlingen:

Ik wil deze personages tegelijk bespreken omdat deze personen dezelfde functie in het verhaal hebben. Namelijk de functie van het uitdrukken van racisme. De schrijver gebruikt deze personages om zijn afkeer te uiten tegen mensen met vooroordelen of haatgevoelens tegen buitenlanders. Met uitspraken zoals "Blackie is the best" en "die buitenlanders" of " die zwarten hebben daar allemaal schuld aan". Verder worden deze personages niet veel beschreven en blijven daarom flat characters.



4 de situaties: er komen verschillende situaties in de klas voor, waar Theo lesgeeft. Bijvoorbeeld de situatie van Wouter Nijman. Ook bij Theo thuis bijvoorbeeld de eindsituatie, (het alarm en de vuilniszakken). De situaties met Iris en Theo spelen zich af bij Iris thuis (het vrijen). Het boek is chronologisch.



5 De vertelwijze: het verhaal wordt gezien vanuit de ogen van Theo, er wordt een personaal

perspectief gebruikt.



c Op zoek naar de thematiek:

1 thema: het thema is overspel en discriminatie



2 motieven: er komen een aantal motieven naar voren. Seks is een terugkerend motief.



De scènes waarin de liefde wordt bedreven zijn heel uitgebreid beschreven. Anderzijds de steeds weer terugkerende vooroordelen/discriminatie. Deze worden geuit op school onder de leerlingen en door Theo's schoonvader. Ook de laatste passage waar Theo de vuilniszakken buiten zet is denk ik een motief. Hij weet dat het alarm er op staat, hij weet dat hij getrouwd is, maar kan het niet laten om toch naar buiten te gaan, om toch overspel te plegen.



3 Verband tussen titel en thema: Iris, de buitenvrouw. Theo pleegt overspel met een buitenvrouw. Die buitenvrouw is gekleurd en wordt gediscrimineerd.



d Plaats in de literatuurgeschiedenis:



1 eerste publicatie: 1994



2 de schrijver: Johannes Jacobus Willebrodus Zwagerman wordt op 18 november 1963 geboren in Alkmaar. Na zijn middelbare school in Almaar volgt hij tot 1984 een onderwijzersopleiding. In 1988 gaat hij Nederlandse taal- en letterkunde studeren aan de Universiteit van Amsterdam. Hij maakt zijn studie niet af, maar neemt een cursus creatief schrijven bij Oek de Jong.



Vanaf 1984 publiceert hij regelmatig artikelen, proza en poëzie in diverse tijdschriften.Hij schrijft ook bijdragen voor de Volkskrant en de Primeur.



In 1985 wordt hij medewerker van de literaire bijlage van Vrij Nederland en van 1988 tot 1990 is hij redacteur van het tijdschrift De Held. In 1986 debuteert Joost met de roman



De houdgreep, waarna in 1987 de poëziebunder Langs de doofpot en de verhalenbundel Kroondomein volgen. Vals licht en De buitenvrouw worden beiden in respectievelijk 1991 en 1994 genomineerd voor de AKO literatuurprijs.



Vals licht wordt in 1992 verfilmd onder regie van Theo van Gogh.



Recent werk:



-Tomaatsj (1996, novelle)



-In het Wild (1996, essays en kritieken)



-Chaos en rumoer (1997, roman)



3 Tijdvak en stroming: het boek werd in 1994 gepubliceerd, het valt in de literaire stroming:



Moderne Nederlandse Literatuur.



4 Typerend werk voor deze schrijver? Ja, Joost Zwagerman is altijd heel uitbundig in zijn schrijven. Hij deinst er niet voor terug om de woorden kut en lul te gebruiken.



Zijn stijl van schrijven is populair en dat is ook de reden waarom hij zoveel door jongeren wordt gelezen.



5 Typerend werk voor deze stroming? Het is een realistisch geschreven roman.



Het past in deze tijd en in deze stroming.



4 Beoordeling:



1 verhaalelementen met een positieve werking: ik vind het wel leuk dat Zwagerman zich nergens voor geneerde. Hij gebruikte gewoon elk woord wat in hem op kwam en gaf nergens om. De seks tussen Theo en Iris wordt ook erg uitvoerig geschreven.



2 Aansprekende passage: de passage die ik vooral leuk vond is diegene waarin Theo voor de klas staat en de pornofoto's op zijn bureau vindt. Hij weet zich dan geen houding te geven maar probeert dat dan op te lossen door er een stel uit te sturen. Hij pakt Wouter Nijman bij zijn kraag, omdat die heel vervelend is. Wouter struikelt dan en valt, waarna hij Theo gelijk van mishandeling beschuldigt. De hele klas kijkt ademloos toe.



3 verhaalelementen met een negatieve werking: de mindere elementen in het verhaal vond ik, de overdrevenheid waarmee soms de seks werd beschreven.



4 Is dit boek vergelijkbaar met een ander boek of film? Ja, ik denk het wel.



Er zijn vast films over overspel en ook vele boeken. Dit is toch net weer een iets ander verhaal, dat komt door de ongegeneerde beschrijvingen. Meestal heb je zo'n verhaal wat alles aan je verbeelding overlaat, dat is bij dit boek niet. Alle details worden gegeven.



5 oordeel over het thema: het thema is erg herkenbaar. Het komt steeds vaker voor dat mensen overspel plegen, in ieder geval wordt het nu meer kenbaar dan vroeger.



Toen werd er gewoonweg niet over gesproken. Dat dat nu wel kan, is wel positief.



6 oordeel over het taalgebruik: het verhaal was niet moeilijk te lezen. Er waren soms wel moeilijke woorden maar die werden dan ook uitgelegd. Zijn seksbeschrijvingen waren wel erg origineel, zoiets heb ik nog nooit zo openlijk in een boek gezien.



7 het eindoordeel: het is een origineel en realistisch boek. Ik vond het leuk om Theo's gevoelens te lezen. Hij voelde zich toch wel schuldig tegenover Sylvia. Ik vond het ook leuk om te zien hoe Iris met situaties omging, altijd koel en 'overheersend', ze wist altijd wat ze wou. Ook de passages op school spraken me aan, vooral om te zien hoe Theo die vervelende situaties en klassen aanpakte. Het thema kwam duidelijk naar voren. Ik vond het een origineel boek.



8 Aanrader? Ik denk dat dit boek voor jongeren zeker een aanrader is omdat er veel seks en herkenbare situaties op school voorkomen. Volwassenen die al veel gelezen hebben, zullen misschien weinig in dit boek vinden.



9 Vergelijking met recensies:



"Het probleem van de Buitenvrouw is dat Zwagerman niet veel verder komt dan de beschrijving van de weifelende houding van zijn hoofdpersoon. Het boek hinkt op twee gedachten: enerzijds heeft Zwagerman engagement willen bedrijven, anderzijds heeft hij geprobeerd een literair spel met de werkelijkheid te spelen. Door de halfslachtigheid van die constructie faalt hij in beide. Het verhaal blijft eendimensionaal en realistisch, terwijl het engagement belerend en frikkerig is." Hans de Hartog Jager NRC Handelsblad 14-10-'94



"In de Buitenvrouw heeft Joost Zwagerman alle clichés aangekaart die een mens aan de borreltafel maar kan verzinnen, zonder te laten blijken dat hij afstand van die clichés neemt, of dat hij een eigen stem heeft die verder reikt. Misschien moeten we aannemen dat de schrijver zelf het liefst een doorzonwoning heeft."



Doeschka Meijsing Elsevier 5 november 1994



Rob van Erkelens in de Groene Amsterdammer:



Deze roman heb ik met verregaande bewondering gelezen. Sommige passages zijn zo verdomd mooi en pakkend geschreven dat je spijt krijgt van elke witregel, omdat daar ook een zijn had kunnen staan. Maar alleen mooi vind ik niet genoeg. Onder die sublieme gepolijste zinnen wil ik graag leven vinden, pijn, emotie, woede desnoods, vooral bij deze thematiek.



En onder het glinsterende oppervlak van de Buitenvrouw vond ik te weinig."
Andere boeken van deze auteur:


Home - Contact - Over - ZoekBoekverslag op uw site - Onze Boekverslagen - Boekverslag toevoegen